e‑Adisyon, masada servis yapılan hizmet işletmelerinde kullanılan kâğıt adisyonun elektronik ortamda düzenlenen, saklanan ve gerektiğinde ibraz edilen biçimidir. Yeni bir belge türü değildir; kâğıt adisyonla aynı hukuki niteliğe sahip elektronik belgedir.

e‑Adisyon kullanımı bütün restoran, kafe ve pastaneler için kendiliğinden zorunlu değildir. Gelir İdaresi Başkanlığı, adisyon düzenleyen hizmet işletmelerinden belirlediklerine yazılı bildirim yaparak veya ebelge.gib.gov.tr üzerinden duyuru yayımlayarak geçiş zorunluluğu getirebilir. Bu nedenle yalnızca işletme türüne bakarak “e‑Adisyona geçmek zorundasınız” demek doğru değildir.

e‑Adisyon ne işe yarar?

Restoranda müşteri masaya oturduğunda siparişler önce adisyona kaydedilir. Yeni bir ürün istendiğinde aynı adisyon güncellenir; hizmet tamamlandığında ise satış e‑Fatura, e‑Arşiv Fatura veya yeni nesil ÖKC’den düzenlenen perakende satış fişiyle sonuçlandırılır.

e‑Adisyon bu sürecin sipariş aşamasını elektronik belge hâline getirir. Belge elektronik ortamda oluşturulur, muhafaza edilir ve gerektiğinde ibraz edilebilir. Elektronik ortamda açılan adisyonun kâğıt çıktısının hizmet boyunca müşterinin masasında bulundurulması zorunlu değildir.

Ancak e‑Adisyon, hesap sonunda düzenlenen mali belgenin yerine geçmez. Hizmet tamamlandığında e‑Fatura, e‑Arşiv Fatura veya yeni nesil ÖKC fişi ayrıca düzenlenir ve bu mali belge açık e‑Adisyonla ilişkilendirilir.

e‑Adisyon kimler için zorunludur?

e‑Adisyon zorunluluğu, masada servis yapan her işletmeye aynı anda ve otomatik olarak uygulanmaz. Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği kapsamında Gelir İdaresi Başkanlığı; adisyon düzenleyen hizmet işletmelerinin yıllık veya aylık satış hasılatlarını dikkate alarak belirli mükelleflere geçiş zorunluluğu getirebilir.

Zorunluluk iki yöntemden biriyle bildirilir:

İşletmeye yazılı bildirim yapılması,
e‑Belge internet sitesinde kapsama alınan mükelleflere ilişkin duyuru yayımlanması.

Gelir İdaresi Başkanlığının bildirim veya duyuruda işletmeye en az 3 aylık hazırlık süresi vermesi gerekir. Geçiş tarihi, ilgili bildirimde veya duyuruda belirtilir. Dolayısıyla işletmenin yükümlülüğü değerlendirilirken yalnızca faaliyet konusuna değil, GİB tarafından yapılmış özel bildirime ve yayımlanan güncel duyurulara da bakılmalıdır.

Hangi işletmeler e‑Adisyon kapsamına alınabilir?

Düzenleme; masada servis yapılan ve gerçek usulde, bilanço veya işletme hesabı esasına göre vergilendirilen hizmet işletmelerini esas alır. Tebliğde örnek olarak lokanta, kafeterya, pastane, gazino, bar ve pavyon gibi işletmeler sayılır.

Kontrol noktası	Neye bakılmalıdır?
Servis biçimi	İşletmede masada servis yapılıp yapılmadığı
Vergilendirme	İşletmenin gerçek usulde vergilendirilip vergilendirilmediği
Belge düzeni	İşletmenin adisyon düzenleme yükümlülüğünün bulunup bulunmadığı
GİB bildirimi	İşletmeye yazılı geçiş bildirimi yapılıp yapılmadığı
GİB duyurusu	İşletmenin yayımlanan bir duyurunun kapsamına girip girmediği
Geçiş tarihi	Bildirim veya duyuruda belirtilen sürenin sona erip ermediği

Bir işletmenin bu örnek sektörlerden birinde bulunması, tek başına o işletmenin bugün zorunlu e‑Adisyon mükellefi olduğunu kanıtlamaz. Kesin değerlendirme işletmenin vergisel durumu, servis modeli ve GİB bildirimi birlikte incelenerek yapılmalıdır.

e‑Fatura kullanan restoranlar e‑Adisyona geçmek zorunda mı?

e‑Fatura veya e‑Arşiv Fatura kullanmak, tek başına bütün yeme‑içme işletmelerini otomatik olarak zorunlu e‑Adisyon kapsamına sokmaz. GİB tarafından ayrıca zorunluluk getirilmeyen mükellefler açısından e‑Adisyon isteğe bağlıdır.

İsteğe bağlı geçmek isteyen işletmenin e‑Fatura ve e‑Arşiv Fatura uygulamalarına dâhil olması gerekir. Ayrıca e‑Adisyon düzenleme, saklama, ibraz etme ve belge bilgilerini elektronik ortamda Başkanlığa iletme hazırlıklarını tamamlamalıdır. Başvuru için özel entegratör veya doğrudan entegrasyon yöntemlerinden biri kullanılır.

e‑Adisyon ne zaman gerekmez?

Masada servis yapılmayan her satış için e‑Adisyon düzenlenmez. POSVERA’da e‑Adisyon yalnızca masa üzerinde açılan adisyonlar için oluşturulur; hızlı satış, paket servis ve gel‑al siparişleri e‑Adisyon akışının dışında tutulur.

İşletmeye GİB tarafından zorunlu geçiş bildirimi yapılmamışsa, işletme güncel bir duyurunun kapsamına girmiyorsa ve gönüllü olarak başvuru yapmamışsa e‑Adisyon kullanımı kendiliğinden zorunlu kabul edilmemelidir.

Burada “e‑Adisyon gerekmez” ifadesi, işletmenin başka bir belge düzenleme yükümlülüğü bulunmadığı anlamına gelmez. Satışın niteliğine göre e‑Fatura, e‑Arşiv Fatura veya ÖKC fişi düzenleme yükümlülüğü devam edebilir.

e‑Adisyon hangi bilgilerle oluşturulur?

GİB düzenlemesine göre bir e‑Adisyonda en az aşağıdaki bilgiler bulunur:

İşletmenin adı, soyadı veya ticari unvanı,
Vergi dairesi ile TCKN veya VKN bilgisi,
İşletmenin adresi,
Belgenin düzenlenme tarihi, saati ve dakikası,
e‑Adisyonun ETTN ve e‑Belge numarası,
Sunulan ürünün veya hizmetin adı ve miktarı,
Vergiler hariç ve vergiler dâhil toplam tutar,
İlişkili e‑Fatura veya e‑Arşiv Faturanın ETTN bilgisi ya da fişi düzenleyen ÖKC’nin cihaz sicil numarası.

Bu alanlar, sipariş belgesi ile satış sonunda oluşan mali belgenin ilişkilendirilebilmesini sağlar. İşletmeler zorunlu alanlara ek olarak kendi operasyonlarında ihtiyaç duydukları başka bilgileri de e‑Adisyonda kullanabilir.

e‑Adisyon ne zaman oluşturulur ve nasıl kapatılır?

e‑Adisyon müşteriden sipariş alınırken oluşturulur. Hesabın istendiği veya ödemenin alındığı ana kadar beklemek doğru değildir. Masaya yeni ürün eklendikçe açık belge siparişin güncel içeriğini taşır.

Hizmet tamamlandığında e‑Adisyonla eş zamanlı olarak e‑Fatura, e‑Arşiv Fatura veya yeni nesil ÖKC fişi düzenlenir. Son mali belgenin bilgileri e‑Adisyonla ilişkilendirilerek işlem tamamlanır.

Bu nedenle işletmedeki masa ve sipariş akışıyla e‑Belge sisteminin birbirinden kopuk çalışması; ürün, tutar veya belge eşleştirme hatalarına yol açabilir. POS sistemi ile e‑Belge entegrasyonunun aynı satış kaydı üzerinden hareket etmesi gerekir.

POSVERA e‑Adisyon sürecini nasıl yönetir?

POSVERA e‑Adisyon, satışla birlikte çalışan bir e‑Belge modülüdür. İşlem masa üzerinde açılmış bir adisyonla başlar. Paket servis, gel‑al ve hızlı satış işlemlerinde e‑Adisyon oluşturulmaz.

Müşterinin VKN bilgisi girildiğinde POSVERA, düzenlenecek belgenin türünü entegratör üzerinden sorgular. Belge tipi bu sorgunun sonucuna göre seçilir. Sorgu başarısız olursa POSVERA varsayım yaparak belge türüne karar vermez; sonuç alınması beklenir.

POSVERA’da e‑Belge durumları ayrı ayrı izlenir. Bir belgenin “gönderildi” olarak görünmesi, entegratör tarafından “onaylandı” anlamına gelmez. Bu iki durumun ayrı gösterilmesi, gönderim işlemiyle kesin sonucu birbirine karıştırmayı önler.

Entegratör kontörü bittiğinde oluşturulmuş belge kaybolmaz ve ikinci bir belge meydana getirilmez. Belge kuyrukta bekler; kontör yüklendikten sonra aynı belge gönderilir. Böylece tek satış için birbirinden farklı iki elektronik belge oluşmasının önüne geçilir.

POSVERA’da e‑Adisyon akışı hangi adımlardan oluşur?

Müşteri için masa adisyonu açılır.
Sipariş edilen ürünler açık adisyona eklenir.
e‑Adisyon yalnızca bu masa işlemi üzerinden oluşturulur.
Müşterinin VKN bilgisi varsa belge tipi entegratöre sorulur.
Hizmet tamamlandığında uygun mali belge oluşturulur.
e‑Adisyon ile e‑Fatura, e‑Arşiv Fatura veya ÖKC fişi ilişkilendirilir.
Gönderim ve onay durumu POSVERA e‑Belge ekranından ayrı ayrı izlenir.
Kontör yetersizse aynı belge kuyrukta tutulur ve kontör yüklendiğinde gönderilir.

Kâğıt adisyon ile e‑Adisyon arasındaki fark nedir?

Başlık	Kâğıt adisyon	e‑Adisyon
Hukuki nitelik	Adisyon belgesidir	Aynı hukuki niteliğe sahip elektronik adisyondur
Oluşturma ortamı	Kâğıt üzerinde	Elektronik ortamda
Muhafaza	Fiziksel olarak	Elektronik olarak
Müşteri masasında çıktı	Fiziksel belge kullanılır	Kâğıt çıktının masada tutulması zorunlu değildir
Son mali belge	Ayrıca düzenlenir	e‑Fatura, e‑Arşiv Fatura veya YN ÖKC fişiyle ilişkilendirilir

e‑Adisyon hakkında en sık yapılan yanlışlar nelerdir?

“Her restoran için zorunludur” demek: Zorunluluk GİB’in yazılı bildirimi veya duyurusuyla belirlenir.
“e‑Faturaya geçen herkes e‑Adisyona geçer” demek: e‑Fatura kullanımı tek başına otomatik zorunluluk oluşturmaz.
e‑Adisyonu mali fiş sanmak: e‑Adisyon, satış sonunda düzenlenecek e‑Fatura, e‑Arşiv Fatura veya ÖKC fişinin yerine geçmez.
Belgeyi ödeme anında açmak: e‑Adisyon müşteriden sipariş alınırken oluşturulur.
Paket siparişe e‑Adisyon düzenlemek: POSVERA’da e‑Adisyon yalnızca masa adisyonunda kullanılır.
Gönderildi bilgisini onaylandı sanmak: POSVERA bu iki belge durumunu ayrı gösterir.
Kontör bittiğinde yeni belge oluşturmak: POSVERA aynı belgeyi kuyrukta bekletir; ikinci belge oluşturmaz.

İşletme e‑Adisyon zorunluluğunu nasıl kontrol edebilir?

İşletmenin masada servis yapıp yapmadığını belirleyin.
Adisyon düzenleme yükümlülüğünü mali müşavirinizle kontrol edin.
Vergilendirme usulünüzü doğrulayın.
İşletmeye GİB tarafından yazılı bildirim gelip gelmediğini kontrol edin.
e‑Belge duyurularında işletmenizi kapsayan güncel bir karar bulunup bulunmadığını inceleyin.
Bildirim varsa verilen geçiş tarihini ve en az 3 aylık hazırlık süresini dikkate alın.
Kullanılacak özel entegratörü veya doğrudan entegrasyon yöntemini belirleyin.
POS sistemi, entegratör ve mali belge akışını gerçek bir masa siparişiyle test edin.

e‑Adisyon için hangi sonuç çıkarılmalıdır?

e‑Adisyon, kâğıt adisyonun elektronik karşılığıdır; hesap sonunda düzenlenen mali belgenin alternatifi değildir. Geçiş zorunluluğu yalnızca sektör adına bakılarak belirlenemez. İşletmenin masada servis yapması, gerçek usulde vergilendirilmesi, adisyon düzenleme yükümlülüğü ve GİB tarafından yapılan bildirim veya duyuru birlikte değerlendirilmelidir.

POSVERA e‑Adisyon, masa üzerinde başlayan siparişi mali belge süreciyle ilişkilendirir. Belge türünü entegratörden sorgular, gönderim ve onay durumlarını ayırır, kontör yetersizliğinde aynı belgeyi kuyrukta tutar. Bununla birlikte işletmeye özgü vergisel yükümlülüklerin kesin değerlendirmesi için mali müşavire danışılmalıdır.

e‑Adisyon düzenlemesinin resmî kaynağı nedir?

e‑Adisyon hükümleri, 509 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’ne 526 Sıra No.lu Tebliğ ile eklenen “IV.12. e‑Adisyon Uygulaması” bölümünde düzenlenmiştir. Güncel yükümlülük kontrolünde Gelir İdaresi Başkanlığındaki 526 Sıra No.lu Tebliğ ve GİB’in e‑Belge duyuruları esas alınmalıdır.

Sorumluluk notu: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; vergi ve hukuk danışmanlığı değildir. İşletmenizin e‑Adisyon kapsamına girip girmediğini Gelir İdaresi Başkanlığının güncel duyuruları ve mali müşaviriniz üzerinden doğrulayın.

```

e‑Adisyon Nedir, Kimler Kullanmak Zorunda?